Kỹ thuật úm gà con đạt hiệu quả chăn nuôi cao


Nuôi gà nòi Bến Tre đang là một trong những lựa chọn đầu tiên của bà con nông hộ trong thời gian này. Với sức sống cao, thời gian nuôi tương đối và đầu ra ổn định, đặc biệt giá thị trường hiện đang khá tốt nên nuôi gà nòi hiện đang phát triển mạnh, một số lưu ý sau từ kỹ sư Hùynh Yên Ngân sẽ giúp bà con chăn nuôi thành công hơn.
CHỌN GÀ CON
Chọn gà từ lò có uy tín, gà phải đều cỡ, chân bóng, lông non ít, thời gian nở đồng đều và phải chích ngừa maret tại lò. Bên dưới là một số thông tin về bệnh maret trên gà.
  • [vtab]
    • BỆNH MARET
      • Marek là bệnh truyền nhiễm của gà do một loại virus thuộc nhóm herpes gây ra. Bệnh có đặc điểm là sự tăng sinh cao độ tế bào lympo dưới hình thức khối u ở tổ chức thần kinh ngoại biên, các cơ quan nội tạng, da và cơ làm xuất hiện các triệu chứng rối loạn vận động và bại liệt.
        Virus gây bệnh được nhà bệnh lý học người Hungary Jozsef Marek mô tả lần đầu tiên ở nước này vào năm 1907.
        Đến nay người ta đã phân lập được ba type virus herpes:  type 1 và  type 2 được phân lập trên gà, (trong đó  type 2 không có độc lực);  type 3 cũng không có độc lực, nhưng được phân lập trên gà tây.
    • ĐƯỜNG LÂY
      • Bệnh có thể lây lan nhanh, mạnh trên đàn gà vì virus có trong các nang lông. Sau khi nhiễm bệnh 14 ngày, gà con đã lây bệnh cho nhau.
        Virus có thể tồn tại nhiều tháng trong môi trường ở nhiệt độ 20-25 độ C và hàng năm ở 4 độ C. Khi xâm nhập vào đàn, virus có khả năng lây lan nhanh giữa gia cầm chưa được tiêm phòng. Gà nhiễm bệnh tiếp tục mang trùng và là nguồn lây bệnh trong thời gian dài. Virus có thể lan truyền rất xa trong không khí.
        Bệnh lây trực tiếp từ gà ốm sang gà khoẻ bằng đường thở và lây gián tiếp qua thức ăn, nước uống, dụng cụ chăn nuôi và cơ sở ấp trứng có chứa mầm bệnh.
        Bệnh không lây qua phôi.
    • TRIỆU CHỨNG
      • Bệnh tiến triển chủ yếu ở hai thể cấp tính và mãn tính.Thể cấp tính chủ yếu ở gà 4 – 8 tuần tuổi, có thể sớm hơn.
        Bệnh ít có triệu chứng điển hình, ngoài hiện tượng chết đột ngột. Tỷ lệ chết thường cao, có khi tới 20 – 30%, thường thể hiện triệu chứng ủ rũ và gầy yếu trước khi chết.
        Gà thường bỏ ăn, ỉa phân lỏng và giảm tỷ lệ đẻ, đi lại khó khăn, bại liệt, sã cánh một bên do viêm dây thần kinh vận động.
        - Thể mãn tính (thể cổ điển) chủ yếu xảy ra ở gà 4 – 8 tháng tuổi thường ở hai thể, thể thần kinh và thể mắt.
        + Thể thần kinh: gà bệnh đi lại khó khăn, liệt nhẹ rồi dần dần bại liệt hoàn toàn. Đuôi gà có thể bị rủ xuống hoặc lệnh sang một bên. Cánh sã xuống một bên hoặc cả hai bên.
        + Thể viêm mắt: Trong nhiều ổ dịch, gà thường viêm mắt. Bệnh bắt đầu bằng hiện tượng viêm mắt nhẹ. Gà tỏ ra rất mẫn cảm với ánh sáng, chảy nước mắt trong. Dần dần viêm màng tiếp hợp rồi viêm mống mắt. Mủ trắng đóng dầy khoé mắt, khả năng nhìn kém dần, không mổ trúng thức ăn và cuối cùng có thể bị mù.
    • BIỂU HIỆN
      • - Thể cấp tính: chủ yếu hình thành các khối u ở nội tạng. U thường có ở gan, lách, thận, phổi, buồng trứng, túi fabricius, dịch hoàn … gan, lách sưng to hơn nhiều lần so với bình thường, nhạt màu và bở. Đó là thể u lan tràn.Trường hợp khối u ở thể hạt làm mặt gan sần sùi với nhiều nốt to nhỏ không đồng đều nhau màu trắng xám. Trường hợp khối u ở đường tiêu hóa như dạ dày tuyến, thành ruột, sẽ làm tổ chức này dày lên. U ở cơ làm tổ chức cơ phồng to, mặt cắt khối u màu trắng xám do thâm nhiễm bạch cầu.|
        Thời gian ủ bệnh khoảng 3- 4 tuần sau khi nhiễm.|- Thể mãn tính: bệnh tích chủ yếu là hiện tượng viêm tăng sinh các dây thần kinh ngoại vi. Dây thần kinh hông, thần kinh cánh  bị sưng to, có khi to hơn 4 – 5 lần so với bình thường và có thể bị phù thũng. Ngoài bệnh biến ở tổ chức thần kinh còn một số bệnh tích khác như các cơ bị teo, mắt mù, con ngươi biến dạng.
    • CHẨN ĐOÁN
      • Dễ nhầm bệnh Marek với bệnh Leuco về mặt dịch tễ học, triệu chứng lâm sàng và các biến đổi bệnh tích đại thể.Cũng cần phân biệt bệnh Marek với bệnh Newcastle thể mãn tính. Cả hai bệnh đều có hiện tượng bại liệt, song bệnh Newcastle biểu hiện rối loạn cơ năng vận động do bệnh biến ở thần kinh trung ương thường phổ biến hơn.
Lưu ý, nếu gà có con mọc lông cánh chứng tỏ trong bầy không đều nhau ngày ấp hoặc nhóm mọc lông trước bị lạnh hoặc bệnh lý, vì khi gà lạnh hoặc nhiễm bệnh lông có xu hướng mọc nhanh hơn để sưởi ấm thân nhiệt, điều này cũng đúng với gà lớn.

Nhập vào phải cho vào chuồng úm ngay và ghi chú thời gian rõ ràng, nên xài Dương lịch dễ theo dõi lịch thuốc và vaccin.

CHUẨN BỊ CHUỒNG ÚM
1. Chuồng úm: làm từ các vật liệu dễ tìm tại địa phương như tre, gỗ, bạt hoặc lá, được vây lại theo hình vuông, vật liệu tốt nhất là tre và bạt plastic để tận dụng di chuyển chuồng úm sau mỗi vụ dễ dàng nếu có diện tích đất rộng để giảm tỷ lệ mầm bệnh cho đàn gà sau.
Chuồng úm có kích thước như sau:
Với giống gà nòi cần 1m3 cho 100 gà con mới bắt và tăng dần diện tích khi gà bắt đầu lớn. Có thể gia giảm tùy theo diện tích cho phép của trại nuôi tuy nhiên không lệch quá để tránh gà lạnh hoặc quá nóng.
Chiều cao chuồng gà từ 1m - 1m5.
Có che đủ 4 phía nhằm giữ ấm cho gà. Có thể tận dụng bao thức ăn chăn nuôi may lại làm mành sẽ tiết kiệm chi phí, tuy nhiên phải đảm bảo các loại bao này chưa từng tiếp xúc với đàn gà trước và không mang mầm bệnh gây hại cho gà con.

2. Nền
Hiện tại với bà con nông hộ thường sử dụng nền chuồng là nền đất thịt khô ráo hoặc đất thịt có trải cát phía trên để làm phền nền úm.
Nên cuốn nền đất hoặc nền cát đệm bằng phẳng. rải một lớp trấu sạch dày khoảng 1cm, sau đó rải thêm chế phẩm sinh học balasa một lớp nhằm tạo môi trường phân hủy các chất hữu cơ giúp giảm mùi hôi chuồng gà con.
Sau đó trải thêm một lớp trấu dày từ 3 - 4cm phía trên cùng.
Một số nông hộ hiện nay sử dụng nền tráng xi măng, việc này làm giảm công dọn dẹp và vệ sinh hơn trong chăn nuôi cũng đang được áp dụng khá nhiều, mô hình này hiệu quả với các nông hộ có diện tích đất ít và khó thay đổi vị trí chuồng úm.

3. Nhiệt độ chuồng úm
Nhiệt độ là điều kiện quan trọng với đàn gà con, yếu tố này quyết định năng suất của gà con và ảnh hưởng nhiều đến quá trình sinh trưởng. vì vậy cần được quan tâm kỹ từ thời gian đầu thả gà.
Đặc điểm mô hình nuôi bán công nghiệp tại nông hộ là khu vực chăn nuôi chủ yếu ở vườn nhà, có cây lớn che bóng râm nên việc quản lý chuồng trại cần quan tâm nhiều hơn về nhiệt độ.

Biểu đồ nhiệt độ chuồng úm gà tham khảo từ galuonghue.com.vn
Cần phải chú trọng đặc biệt bởi trong giai đoạn đầu gà con chưa thể tự điều chỉnh được thân nhiệt.
Thiết bị sưởi thường được sử dụng và khuyến cáo nên dùng là bóng hồng ngoại, nên chọn loại bóng có công xuất tối thiểu là 100W và tối đa là 250W. Bố trí dàn bóng phân bổ đều trên quây úm với mật độ là 60- 100 gà/bóng.
Chiều cao của bóng treo so với mặt nền chấu là: 50- 60cm. Bóng hồng ngoại được sản xuất khuyến cáo dùng cho động vật non, giúp tập trung nhiệt tốt hơn, kích thích hệ miễn dịch và tăng trưởng cho gà con.
Với điều kiện của một số nông hộ, có thể dùng bóng đèn tròn 25W với tỷ lệ 50 gà con 1 bóng đèn và trải đều khắp chuồng úm, sau khi gà lớn.
Thời gian chiếu sáng đèn tham khảo cho đàn gà con
Với điều kiện thời tiết tại miền Tây có hai mùa mưa và mùa nắng, cần lưu ý thời tiết tại địa phương mà điều chỉnh thời gian chiếu sáng cho phù hợp. Bình thường gà từ 1-3 ngày tuổi phải bật đèn úm 24/24, từ ngày thứ 4 để đèn tới 7h sáng nếu không mưa, tối từ 16-17h bật đèn.
Sau 15 ngày ngưng đèn úm, tuy nhiên, với mùa lạnh 20-28 ngày ngưng đèn, hoặc tình hình thời tiết lạnh giảm bóng đèn từ từ.
Thời gian úm gà phải chú ý quan sát biểu hiện của gà con để điều chỉnh nhiệt độ chuồng úm cho phù hợp:
Có gió lùa: Gà kêu râm ran, tập trung lại vào một chỗ tránh hướng gió lùa vào. -> Cần chú ý buộc chặt các vách.
Quá lạnh: Gà con tập trung hết vào dưới nguồn nhiệt -> tăng nguồn nhiệt hoặc hạ độ cao của đèn.
Quá nóng: Gà con tản ra xa vị trí nguồn nhiệt -> giảm số lượng đèn hoặc nâng đèn lên cao.

4. Thức ăn
Dinh dưỡng là một trong những yếu tố quan trọng hàng đầu cho sự phát triển của gà con.
Hiện tại gà con bắt về sau 1 giờ có thể bắt đầu cho ăn thức ăn hỗn hợp dạng mảnh. Có mâm ăn riêng cho gà con
Với gà con phải cho ăn 24/24, mỗi lần một chút, khi hết phải thêm vô, canh không thiếu thức ăn. Khay ăn và khay uống nên được bố trí đều ở quanh quây úm để đảm bảo gà con có thể tiếp cận với nguồn thức ăn và nước uống bất cứ khi nào cần.
Cần có mâm ăn riêng cho gà con.

THUỐC ÚM GÀ CON
Bổ sung nước thuốc giúp gà úm đạt năng suất cao.
Thời gian pha thuốc:
Sáng: 6h - 11h.
Trưa: 11-15h
Chiều: 15-20h
Tối: 20 - đến sáng hôm sau.
Theo đó, các cử Sáng, Trưa, Chiều bắt buộc phải pha thuốc úm vào nước cho gà, cử Tối chỉ cần cho gà uống nước sạch.

1. Thuốc úm gà
Thuốc úm phải trộn và bỏ vô keo đựng bảo quản nơi khô ráo, tránh ánh nắng và động vật khác. Có thể sử dụng keo 1kg để phù hợp với quy cách đóng gói các loại thuốc hiện nay. Mỗi loại thuốc 1 keo riêng và phải có nhãn ghi chú tên thuốc + liều lượng sử dụng trên nắp keo.
Hiện nay theo thực tế có một số loại thuốc úm hiện đang sử dụng tốt:
- Hepatol (Greenvet): 1cc/1lít nước
- Điện giải Electrolytes Water Soluble (Bayer) AT110: 1 muỗng cà phê cho 1 lít nước
- Bromhexin: 1 muỗng cà phê cho 1 lít nước
- Tydoxin: 1 muỗng cà phê cho 1 lít nước
- Gluco KC: 1 muỗng cà phê cho 1 lít nước
- B Complex: 1 muỗng cà phê cho 1 lít nước
- Men tiêu hóa
- Diclacox

Lịch pha thuốc tính từ ngày nhập gà:
Ngày thứ 1 - 2 - 3 - 4: AT110 + Tydoxin + GlucoKC
Ngày thứ 5 - 6 - 7: AT110 + Hepatol
Ngày thứ 8 - 9 - 10: AT110 + Diclacox + Gluco KC
Ngày thứ 11 - 12 - 13: AT110 + Bcomplex + Men tiêu hóa
Ngày thứ 14 - 15  - 16: AT110 + Tydoxin + Bcomplex
Lưu ý:
Mỗi thứ 1 muỗng cà phê pha được 4 lít nước thuốc. Riêng hepatol thì 1cc cho 1 lít nước
Lịch thuốc sài suốt thời gian nuôi, cứ quay lịch lại sử dụng.
Thuốc pha theo lịch phía trên, điều chỉnh sau mỗi cử, dư ra phải bỏ đi không được sử dụng lại.



Một số loại thuốc úm tham khảo
LỊCH VACCIN GIÀ 
Phòng bệnh hơn trị bệnh!
Lịch vaccin gà phải thực hiện đúng ngày, đúng quy trình và có hướng dẫn của kỹ sư thú y.
Sau đây là lịch vaccin tham khảo:
Ngày tuổi Loại vaccin Cách dùng
3 ND - IB Nhỏ mũi
7 Gumboro Nhỏ miệng
10 Đậu gà Châm cánh
18 Gumboro Nhỏ miệng
25 ND-IB Nhỏ mũi
35 H5N1 Tiêm da cổ
45 Tụ huyết trùng
65 ND-IB Cho uống

Animal Husbandry
Giang Dang
27/07/2019
0

Nhận xét